ENG

Orońsko. 17 km w linii prostej Wystawa z kolekcji Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku

Wystawy poza CRP

Orońsko. 17 km w linii prostej

Wystawa z kolekcji Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku 

Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej „Elektrownia” w Radomiu

Wernisaż: 22 kwietnia 2016 o godz. 17.00

Wystawa czynna do 30 lipca 2016

Kuratorka: Eulalia Domanowska

Współpraca: Anna Podsiadły, Henryk Gac 

Magdalena Abakanowicz, Paweł Althamer, Sylwester Ambroziak, Mirosław Bałka, Krzysztof M. Bednarski, Michalina Bigaj, Tatiana Czekalska i Leszek Golec, Tomasz Domański, Barbara Falender, Wojciech Fangor, Miłosz Flis, Bogusław Gabryś, Władysław Hasior, Maria Jarema, Jerzy Jarnuszkiewicz, Marek Kijewski i Małgorzata Malinowska "Kocur", Katarzyna Kobro, Bartosz Kokosiński, Tadeusz Koper, Grzegorz Kowalski, Jarosław Kozakiewicz, Edward Krasiński, Piotr Kurka, Natalia Lach-Lachowicz, Artur Malewski, Sławoj Ostrowski, Marta Pszonak, Adam Rzepecki, Stanisław Szyba, Martyna Szwinta, Magdalena Więcek-Wnuk, August Zamoyski, Wojciech Zasadni, Barbara Zbrożyna 

Wystawa „Orońsko. 17 km w linii prostej” została przygotowana przez Centrum Rzeźby Polskiej na bazie kolekcji instytucji i prac artystów z nią związanych. Spośród blisko 2000 dzieł wybrano kilkadziesiąt rzeźb, obiektów i instalacji będących dziełem twórców różnych generacji. Po prezentacji zatytułowanej „Inny świat”, która odbyła się zimą tego roku w Galerii BWA w Ostrowcu Świętokrzyskim, obecna wystawa jest drugą z kolei próbą spojrzenia na orońskie zbiory dokonaną przez nową dyrektor, Eulalię Domanowską.

Orońska kolekcja rzeźby była budowana przez ostatnie 30 lat przez kolejnych dyrektorów artystycznych instytucji: Jana St. Wojciechowskiego, Lecha Karwowskiego i Mariusza Knorowskiego, a także artystów i środowisko rzeźbiarskie. Znajdziemy w niej przykłady rzeźby polskiej od początku XX wieku po czasy współczesne. Najstarsze dzieła pochodzą z pierwszej dekady minionego stulecia. Są to prace klasyków – Konstantego Laszczki i Sławoja Ostrowskiego. Z dwudziestolecia międzywojennego posiadamy realizacje tak znakomitych artystów, jak Katarzyna Kobro, Maria Jarema czy August Zamoyski.

Powojenne lata przynoszą ekspresyjne przykłady twórczości Zofii Woźnej, Bronisława Chromego czy Józefa Szajny. Kolejne eksponaty, z lat 60. i 70. – Jerzego Jarnuszkiewicza, Barbary Zbrożyny, Magdaleny Więcek-Wnuk, ukazują zwrot ku nowoczesności. Pojawiają się przykłady rzeźby abstrakcyjnej i konceptualnej, ale dominującą tendencją polskiej sztuki pozostaje figuracja. Centrum posiada także dzieła artystów czerpiących z tradycji sztuki ludowej i związanych z zakopiańską Szkołą Kenara: Stanisława Kulona, Antoniego Rząsy i Władysława Hasiora. Kolejną grupę stanowią prace abstrakcyjne, organiczne bądź geometryczne, m.in. Edwarda Łazikowskiego, Antoniego Starczewskiego czy Macieja Szańkowskiego.

Wymieniając prace artystów z różnych okresów XX wieku, nie można pominąć realizacji wybitnej polskiej artystki Magdaleny Abakanowicz. Wybrańcy mogli ją zobaczyć pracującą w Orońsku pod koniec ubiegłego wieku. Obecnie na stałej ekspozycji w Galerii „Wozownia” prezentowana jest jej praca „Ukon” z cyklu „Gry wojenne” wykonana w 1995 roku. Natomiast na radomskiej wystawie pokażemy rzeźbę „Tur”, wykonaną w charakterystycznym dla Abakanowicz materiale – tkaninie jutowej utwardzanej żywicą.

Przemiany polityczne w kraju powodują też zmiany w sztuce po 1989 roku. Pojawiają się tendencje postmodernistyczne i nowa ekspresja. Do Orońska trafiają uczestnicy grupy Neue Bieriemiennost. W zbiorach reprezentują ją prace Marka Kijewskiego, Mirosława Filonika i Mirosława Bałki. Tutaj nieco później pracuje Sylwester Ambroziak. W latach 90. organizowane są warsztaty, na których pojawia się Grzegorz Kowalski wraz ze swoją słynną „Kowalnią”. Silne osobowości twórcze zdominowały polską scenę artystyczną, inicjując nurt sztuki krytycznej, mocno angażującej twórcę i widza w dialog społeczno-polityczny. Dołączyli do nich artyści z innych środowisk, uprawiający podobny nurt. W kolekcji reprezentują go dzieła Grzegorza Klamana, Roberta Rumasa i Doroty Nieznalskiej. Z tego czasu pochodzi też, niewielkich rozmiarów, ceramiczny autoportret Pawła Althamera.

Centrum posiada sporą grupę prac rzeźbiarskiego duetu Marek Kijewski i Małgorzata Malinowska „Kocur”, którzy pracowali razem od 1996 aż do śmierci artysty w 2007 roku. Ich twórczość inspirowana pop-artem jest najdobitniejszym w polskiej sztuce przykładem jego wykorzystania w dobie postmodernistycznych poszukiwań i reakcji na nową rzeczywistość i nową sytuację ekonomiczno-kulturową kształtującą się w naszym kraju od wczesnych lat 90.

W tych czasach pojęcie sztuki rzeźbiarskiej w Polsce poszerza się. Obok form tradycyjnie rzeźbiarskich pojawiają się obiekty artystyczne, instalacje przestrzenne i świetlne, a wreszcie rzeźby wirtualne i animacje komputerowe. Wystawy i twórczość artystów stają się coraz bardziej złożone i kompleksowe. Zaczynają oddziaływać na różne nasze zmysły. Artyści posługują się synestezją. Pojawiają się multimedia, film, fotografia, grafika komputerowa i działania performatywne.

Ostatnio do naszej kolekcji zakupiliśmy prace młodych i średniej generacji artystów, którzy reprezentują różnorodne tendencje i interesują się aktualnymi zjawiskami współczesnej kultury, takimi jak ekologia, posthumanizm czy pacyfizm. Na wystawie pokażemy część tych nabytków: realizacje Artura Malewskiego, Martyny Szwinty, Miłosza Flisa, Michaliny Bigaj czy Wojciecha Zasadniego. Wszyscy oni uczestniczyli w Triennale Młodych – przeglądzie najciekawszych debiutujących osobowości, który odbywa się w Orońsku z inicjatywy Jana Berdyszaka od 1992 roku.

Kolekcjonowanie współczesnej sztuki i określenie profilu kolekcji jest zadaniem niełatwym. Jednakże Centrum Rzeźby Polskiej będzie zbierać aktualne prace najciekawszych polskich, a także międzynarodowych artystów, które – jak mamy nadzieję – nie tylko podniosą wartość naszego zbioru, ale także stworzą reprezentatywną grupę służącą edukacji. Dotyczy to zwłaszcza kolekcji parkowej, która będzie przebudowywana w Orońsku w następnych latach. Praca „Przejście” Jarosława Kozakiewicza, a także prezentowany na przygotowywanej wystawie „Czajniczek” Marty Pszonak są jej nowym początkiem.

Na radomskiej ekspozycji pokażemy również realizacje przestrzenne i rzeźbę zatytułowaną „Księżyc” Wojciecha Fangora, które zostały ostatnio podarowane przez jego żonę, Magdalenę, do kolekcji Centrum. To właśnie praca tego znakomitego, zmarłego w zeszłym roku artysty, stała się znakiem pokazu w MCSW „Elektrownia” w Radomiu.

Wystawa pokaże różne poetyki i sposoby widzenia, jakimi operowali, bądź ciągle operują prezentowani artyści, proponujący widzowi inny świat. Ekspozycja będzie także prezentacją części kolekcji orońskiej, w której zasadniczym kryterium doboru eksponatów jest ranga artysty i wartość jego dzieła w odniesieniu do zjawisk polskiej i światowej sztuki. Obok rzeźb zobaczyć będzie można także obiekty, instalacje oraz video Sylwestra Ambroziaka i film o Centrum Rzeźby Polskiej autorstwa Róży Fabjanowskiej i Sławomira Malcharka, przybliżający widzom to miejsce sztuki położone w dziewiętnastowiecznej posiadłości Józefa Brandta, a także opowiadający o planach rozwoju. W trakcie trwania wystawy ukaże się katalog przygotowany wspólnie przez Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku i Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej „Elektrownia” w Radomiu.

Fotorelacja z wernisażu



kategoria: Wystawy poza CRP, autor: Eulalia Domanowska, dodano: 2016-04-08 12:08:22, czytane: 2172 x
opis opis opis opis opis